Bóng tối chồm lên xóm Ổ Chuột nhanh như một cái chớp mắt. Thứ ánh sáng duy nhất còn sót lại là những bóng đèn nê-ông đỏ quạch hắt ra từ mấy quán nhậu bình dân ngoài mặt đường lớn, lọt thỏm vào con hẻm ngoằn ngoèo thành những vệt nhờ nhờ, hắt hiu.

Khương lết cặp chân trần rã rời về đến trước cửa nhà. Mọi ngày, cái vách phên tre lủng lỗ chỗ này là thiên đường của nó, là nơi nó có thể vứt tẹt cái nón lá rách xuống đất, sà vào mâm cơm độn khoai của má và cãi nhau chí chóe với con Cát. Nhưng tối nay, ngạch cửa bằng gỗ mục ấy bỗng chốc cao vời vợi, sừng sững như một ngọn núi ngăn cách thằng bé với thế giới bình yên.

Nó đứng lấp ló sau chum nước mưa ngoài hè. Trong ngực nó, cuộn nilon đen giấu bức "Bến sương mù" cộm lên, nặng trịch như một tảng đá tảng đeo chì. Cuộn tranh rỉ ra cái lạnh lẽo của tử thần, thấm qua lớp áo sờn vai ướt sũng mồ hôi. Nhắm mắt lại, Khương vẫn nghe mồn một tiếng thở hắt nghẹn ngào của Lân sẹo khi bị gã mũ cối bóp cổ nhấc bổng lên không trung, và màu mực đỏ như máu trên tờ giấy hẹn giờ tử: Mười hai giờ khuya. Bến đò cũ.

"Anh Hai! Má ơi, anh Hai về rồi nè!"

Tiếng reo lanh lảnh của bé Cát vang lên. Con bé đang ngồi xổm trước sân nhặt rau muống, cặp mắt tinh như cú vọ đã bắt được cái bóng đen ngòm của ông anh lấp ló sau chum nước.

Khương giật thót mình. Nó vội vàng giấu kỹ cuộn tranh vào sâu trong cạp quần, kéo vạt áo phủ xuống, rồi chậm chạp bước vào nhà.

Má đang cặm cụi dưới bếp, khói bếp mù mịt làm cặp mắt già nua đỏ hoe. Nghe tiếng bước chân lẹp xẹp của Khương, má không ngẩng lên, gắt gỏng:

"Tổ cha mi, đi giang nắng giang nôi trưa trật trưa trờ tới tối mịt mới lết cái mặt về! Báo thì ế xưng ế xỉa giấu ngoài gốc bàng, tau phải đi nhặt đem bán ve chai. Mi tính dẹp tiệm, đi bụi đời theo cái đám Lân sẹo ngã năm đó hả Khương?"

Khương đứng lặng thinh giữa nhà. Mọi ngày nó sẽ dẻo miệng cãi leo lẻo, viện cớ này cớ nọ để chọc má cười xòa. Nhưng hôm nay, cổ họng nó đặc quánh. Nó nhìn mâm cơm dọn sẵn trên cái chõng tre gãy một chân: một tô canh rau muống nấu suông váng chút mỡ heo, và một dĩa cá nục kho mặn chát đến mức kết tinh cả muối trắng ở viền dĩa.

"Con không đói. Má với em Cát ăn đi." Khương thều thào, lấm lét bước đi ngang qua chõng tre, hướng thẳng về phía buồng ngủ.

"Đứng lại!"

Tiếng má quát lên the thé, kèm theo tiếng vứt mạnh đôi đũa củi xúm xuống mâm. Má từ dưới bếp bước lên, tay lau vội vạt áo. Dưới ánh sáng chập chờn của ngọn đèn hột vịt, má trố mắt nhìn bộ dạng tơi tả của thằng con trai. Mặt mũi xước xát rỉ máu, quần áo dính đầy bùn đất đen ngòm và cỏ gianh, hơi thở thì đứt quãng khò khè như người lên cơn suyễn.

Và ánh mắt má dừng lại ở cái chỗ phồng lên cộm thô lố dưới vạt áo ngay cạp quần Khương.

Bản năng của một người mẹ giật thót lên hồi chuông cảnh báo. Má xông tới, bàn tay xương xẩu túm chặt lấy vai Khương, giật mạnh: "Mi giấu cái gì trong người rứa? Đi ăn cắp ăn trộm của ai bị người ta đánh cho ra nông nỗi này hả? Đưa ra cho tau coi!"

"Không có gì đâu má! Đồ chơi của con thôi!" Khương hoảng hốt lùi lại, hai tay ôm khư khư lấy bụng.

Nhưng sức của một thằng bé suy dinh dưỡng đuối sức cả ngày trời làm sao đọ lại cái giằng co sinh tử của người mẹ đang cơn tức giận. Má tát "bốp" một cái nảy đom đóm mắt vào má Khương, tay kia luồn vào trong áo, lôi tuột cuộn nilon đen ra ngoài.

"Đồ chơi? Mi lừa má mi hả con?"

Má run rẩy bóc từng vòng dây dù quấn quanh cuộn nilon. Bé Cát thấy má đánh anh, sợ quá rúc vào góc chạn bát khóc thút thít. Khương quỳ sụp xuống nền đất, giơ hai tay van lạy: "Má! Con xin má, đừng mở ra! Mở ra là chết cả nhà đó má ơi!"

Nhưng đã muộn. Lớp nilon tuột xuống. Cuộn canvas bung ra.

Bức "Bến sương mù" phơi mình dưới ánh đèn dầu hắt hiu. Chỗ góc phải của bức tranh đã bị Lân sẹo cạo tróc lớp sơn, để lộ ra tấm bản đồ bằng giấy pơ-luya vàng ố, với những tọa độ ngoằn ngoèo và hình vẽ chiếc ghe có con mắt xếch ngược.

Má đứng trân trân như trời trồng. Đôi mắt già nua đục ngầu của má mở to hết cỡ, chằm chằm nhìn vào hình vẽ chiếc ghe và dòng chữ mực tím quen thuộc: Bãi đá ngầm Hoàng Kim.

Cái ống nilon rớt khỏi tay má, lăn lóc trên nền đất. Hai chân má bỗng dưng nhũn ra, run lẩy bẩy không đứng vững. Má từ từ quỵ xuống sàn, đôi bàn tay gân guốc bấu chặt lấy bức vẽ, vuốt ve hình chiếc ghe một cách vô hồn.

"Hoàng Kim... Bãi đá ngầm Hoàng Kim..." Má lẩm bẩm, giọng nói vỡ nát, âm vực kỳ dị như tiếng vọng từ cõi âm. "Ba mi... ông Tám nói ba mi đi biển... bị bão cuốn ở Vịnh Mốc mà... Răng lại là Hoàng Kim?"

Rồi má ngẩng phắt đầu lên, ánh mắt sắc như dao cạo, đỏ ngầu những tia máu ghim thẳng vào Khương: "Mi lấy cái ni ở đâu ra? Nói! Ai đưa cho mi thứ quỷ ma ni?"

Sự giận dữ tột cùng xen lẫn nỗi sợ hãi kinh hoàng của má làm Khương run lập cập. Thằng bé chưa bao giờ thấy má đáng sợ như vậy. Nó mếu máo khóc, nước mắt hòa với bùn đất trên mặt chảy ròng ròng:

"Con lụm được cuốn sổ... Trong sổ có hình con... Rồi có người nói tìm... ba... Con lục đáy rương của ba... nó nằm dưới đó má ơi! Ba không phải đi biển chết đuối đâu má, ba..."

"Câm miệng!"

Má gào lên một tiếng xé ruột xé gan. Tiếng gào đập vào vách phên tre dội lại, đánh thức cả con chó vện nhà ông Tám hàng xóm sủa râm ran. Má nhoài người ra sau cánh cửa, rút cây roi mây chuyên dùng để dọa tụi con nít trong hẻm. Cây roi đen bóng, lên nước nhẵn thín.

Và không do dự, má quất xuống.

Vút... Chát!

Ngọn roi mây quật thẳng vào bắp chân Khương. Thằng bé hét lên thảm thiết, ngã vật ra sàn. Vết lươn đỏ tấy nổi lên tức thì.

"Mi muốn chết hả con? Mi chán sống rồi hả Khương?" Má vừa khóc vừa nghiến răng quất liên tiếp những nhát roi vô tình xuống lưng, xuống mông thằng con trai. Chát! Chát!

Khương cuộn tròn người lại như con tôm luộc, hai tay ôm lấy đầu chịu trận. Nó không chạy trốn, cũng không xin tha nữa. Mỗi nhát roi giáng xuống là một lần nó cắn chặt răng đến bật máu môi. Nó biết má đánh nó vì má quá sợ hãi, vì cái vỏ bọc yên bình giả tạo sáu năm qua của gia đình ni đã bị xé toạc một cách tàn nhẫn nhất.

"Mi có biết ba mày chết tức tưởi thế nào không? Mi có biết tau phải nuốt nước mắt vào trong, giả mù giả điếc nuôi tụi bay khôn lớn để yên thân không?" Má gào khóc, ngọn roi trên tay run lên bần bật. "Tụi nó không chừa một ai đâu! Cái giống giang hồ đâm thuê chém mướn, tụi nó sẽ phanh thây cả cái nhà ni ra! Trả lại đây! Đem đốt thứ này đi!"

Má quăng cây roi mây, nhào tới chộp lấy bức tranh, định xé toạc nó ra.

"Không được má ơi!" Khương bật dậy, bất chấp cái đau xé thịt ở lưng, nhào tới ôm chầm lấy tay má. "Má xé là thằng Lân sẹo chết đó má! Tụi nó bắt Lân sẹo rồi! Đêm nay mười hai giờ tụi nó hẹn con ra bến đò cũ giao tranh, không là tụi nó quăng xác thằng Lân xuống sông Hàn! Lân nó vì con mà bị bắt má ơi!"

Tay má sững lại trên không trung. Bức tranh nhăn nhúm trong sự giằng co của hai mẹ con. Má nhìn Khương, trân trân. Nước mắt lã chã rơi trên khuôn mặt già nua khắc khổ.

Sự im lặng đáng sợ kéo dài vài giây. Rồi má buông thõng hai tay. Cây roi mây rơi loảng xoảng xuống đất. Má ôm khư khư bức tranh vào trước ngực, cuộn người lại, úp mặt xuống đầu gối mà khóc. Không phải là tiếng khóc tức tưởi của lúc nãy, mà là tiếng khóc uất nghẹn, nức nở, tiếng khóc của một người đàn bà góa bụa bất lực trước định mệnh oan nghiệt.

"Trời ơi là trời... Sao ông ác vậy ông ơi... Chết rồi ông còn mang oan khiên về hành hạ con cái..." Má nấc lên, bờ vai gầy guộc rung bần bật.

Bé Cát thấy má khóc lịm đi, bò lại gần ôm lấy lưng má, cũng oà khóc nức nở: "Má đừng khóc... Má đừng đánh anh Hai nữa... Anh Hai đau... Cát không mua giày Bata nữa đâu..."

Khương ngồi bệt trên nền đất lạnh lẽo, những vết roi trên lưng giật thon thót, rát bỏng. Nhưng cái đau thể xác ấy chẳng thấm tháp gì so với vết dao đang cứa nát cõi lòng nó. Thế giới của nó vừa sụp đổ hoàn toàn. Người cha đi biển hiền lành trong mường tượng hóa ra lại là một bóng ma giấu giếm tấm bản đồ định mệnh. Còn má... má có lẽ đã lờ mờ đoán được sự thật từ sáu năm trước nhưng cắn răng giấu kín, nay lại bị chính tay đứa con trai moi lên.

Đêm càng về khuya, gió nồm từ ngoài cửa biển bắt đầu thổi thốc vào đất liền. Gió rít qua những khe hở của mái tôn lạch cạch, lùa vào nhà cái thứ hơi lạnh ngai ngái mùi rong rêu và mùi rác rưởi trôi nổi.

Má đã thiếp đi trên chiếc chõng tre từ lúc nào, hai tay vẫn ôm khư khư bức vẽ giấu tấm bản đồ vào ngực như bảo vệ sinh mạng cuối cùng. Bé Cát nằm gối đầu lên chân má, nước mắt vẫn đọng trên rèm mi cong vút.

Khương ngồi bó gối ở góc nhà, đôi mắt đen láy mở to thao láo nhìn chằm chằm vào khoảng không vô định. Ánh trăng bàng bạc hắt qua khe cửa sổ rọi lên khuôn mặt non choẹt nhưng đã hằn lên sự góc cạnh lỳ lợm.

Cái đồng hồ dây thiều nhà ông Tám vọng sang điểm mười một tiếng "boong... boong...".

Khương rùng mình. Mười một giờ rồi. Chỉ còn một tiếng đồng hồ nữa.

Nếu nó ngoan ngoãn nằm đây, mặc kệ sự đời như ý má, má con nó sẽ tiếp tục sống những chuỗi ngày trốn chui trốn nhủi, nhưng ít nhất là còn được ăn cơm cùng nhau, dù là cơm độn khoai.

Nhưng nếu nó làm vậy, ngày mai sông Hàn sẽ nổi lên một cái xác con nít đen nhẻm, trên lông mày có một vết sẹo ngang. Lân sẹo. Thằng bạn đã chìa tay ra đỡ nó dậy ở bãi cỏ lau. Thằng anh em đã dám xé rách lớp vỏ bọc bức tranh để tìm sự thật giúp nó. Thằng giang hồ vỉa hè sẵn sàng giấu kín bí mật, hứng chịu những trận đòn thừa sống thiếu chết của lũ sói già Sài Gòn để Khương được sống.

Khương nhìn đôi chân gầy nhẳng của mình, đầy những vết chai sạn và sẹo rỗ. Đôi chân này đã băm nát mặt đường Bạch Đằng mấy năm trời để kiếm từng cắc bạc lẻ. Đôi chân này chưa bao giờ biết chạy trốn khỏi sự nghèo hèn. Vậy thì hôm nay, nó cũng không cho phép mình chạy trốn khỏi sự hèn nhát của một kẻ phản bội.

Thằng bé đứng dậy. Nó nhặt cái áo rách dính máu trên sàn lên mặc vào, phủ kín những vết roi mây sưng tấy. Rón rén đến từng bước nhẹ như hơi thở, Khương quỳ xuống bên cạnh chiếc chõng tre.

Má ngủ say quá, giấc ngủ nhọc nhằn của người đàn bà gánh gồng cả một đời cay đắng. Khương đưa tay quệt giọt nước mắt còn đọng trên gò má nhăn nheo của má. Rồi nó nhìn sang bé Cát, nhìn đôi chân trần nhỏ xíu lấm lem của con bé. Anh Hai xin lỗi Cát. Đôi Bata này, kiếp sau anh Hai mua cho em nha.

Khương nín thở, luồn tay vào dưới lồng ngực má. Nó lấy cuộn giấy báo cũ đã chuẩn bị sẵn từ nãy, nhẹ nhàng đẩy vào thay thế cho bức tranh. Bàn tay điêu luyện của một thằng bán báo đường phố đã đánh tráo thành công. Má hơi cựa mình, nhíu mày, nhưng khi cảm nhận được cuộn giấy trong lòng, má lại chìm vào giấc ngủ miên man.

Khương cầm cuộn tranh thật, nhét chặt vào cạp quần, thắt dải rút lại.

Nó bước ra ngạch cửa, ngoái nhìn lại căn nhà lụp xụp lần cuối. Nơi ấy có một bóng đèn hột vịt le lói, có mùi khói rơm khen khét quen thuộc, có tuổi thơ của một thằng Khương tấu bán báo vô tư lự đã chết đi trong đêm nay.

Gió nồm rít lên từng hồi u uất, thổi tung bụi mù mịt khắp con hẻm nhỏ. Khương đội cái nón lá sụp xuống che khuất nửa khuôn mặt, hai hàm răng cắn chặt lại thành một đường chỉ sắc lẹm. Nó bước ra màn đêm bàng bạc.

Trận đòn của má đau cắt da cắt thịt, nhưng nó đã nung chảy nốt sự sợ hãi yếu mềm cuối cùng trong tâm hồn đứa trẻ. Thằng Khương mười một tuổi rưỡi đang tiến thẳng về phía bến đò cũ, mang theo tấm bản đồ tử thần. Nó không chỉ đi để cứu Lân sẹo, mà còn để đối mặt với cái ác đã cướp đi gia đình nó sáu năm về trước.

Đêm nay, trên bến sông Hàn đen ngòm cuồn cuộn sóng, sẽ chỉ có máu, nước mắt và sự phán xét của bóng tối. Một ván bài lật ngửa giữa bầy sói đói và con nai tơ đã mọc sừng nhọn hoắt.