Khăn có máu. Hồng Phấn thấy rõ, thấy đàng hoàng cái vệt đỏ sẫm nằm trên nền vải trắng đã cũ, chớ không phải nhìn lướt qua rồi tự hù mình. Cô nằm im trên tấm chiếu mỏng trải ngay giữa gian hàng, mắt mở thao láo nhìn ra mép bạt, mà trong đầu chỉ còn chình ình cái khăn đó. Ngoài kia hội chợ chưa ngủ hẳn, tiếng người còn lao xao đâu đó, tiếng chảo dầu lách tách ở gian đồ ăn vọng lại, tiếng ai kêu nhau dọn hàng, tiếng gió lùa qua mé bạt làm lớp vải rung lên từng nhịp nhỏ. Mấy thứ đó vẫn còn, nhưng nghe xa lơ xa lắc. Cái gần nhất lúc đó chỉ còn là hình ảnh Cô Ba Lệ đứng quay lưng vô trong, một tay vịn cột, một tay bịt khăn trước miệng, ho tới gập người, rồi hé khăn ra nhìn rất nhanh như sợ chính mình cũng nhìn lâu thêm chút nữa.

Sau đêm bị dẹp, cả đoàn ngủ lại ngay trên cái gian của mình. Chỗ ban chiều người ta chen nhau mua vé, coi bọ, cười nói om sòm, tới khuya chỉ còn mấy tấm chiếu mỏng, mấy cái gối nhét bằng quần áo cũ, vài cái thùng đạo cụ kê sát vô vách bạt, thú bông gỡ xuống treo thấp, dây điện cuộn một đống nơi góc cột. Nằm ngay chỗ mới hồi nãy còn sáng đèn như vậy, ai cũng mệt rã, mà cái mệt bữa nay không làm người ta dễ ngủ. Hồng Phấn nằm xoay kiểu nào cũng không yên. Cái cảnh đang diễn mà bị bắt ngưng cứ lởn vởn trong đầu, giờ chồng thêm cái khăn đó nữa, thành ra nhắm mắt lại cũng không trôi nổi.

Cô Ba Lệ nằm phía bên kia, trở mình mấy lượt rồi ngồi dậy. Cái động tác đó bây giờ nhìn đâu còn gọn như trước, chỉ chống tay ngồi lên thôi mà cũng phải dừng giữa chừng một nhịp, như người chưa gom đủ hơi. Cổ ngồi cúi đầu, một bàn tay đặt lên ngực, xoa nhẹ nhẹ như dằn cho cơn tức ở trong chịu xuống. Hồng Phấn nghe hết, biết hết, nhưng chưa quay qua liền. Cô hiểu cái kiểu đau của người trong đoàn lâu năm. Nhiều khi bị nhìn thấy lúc mình yếu còn làm người ta khó chịu hơn chính cơn đau đó. Thành ra cô cứ nằm yên, mắt mở, tai nghe.

Rồi Cô Ba Lệ móc cái khăn nhỏ trong túi áo ra. Ban đầu cổ chỉ ho khẽ hai tiếng, cái kiểu ráng ém xuống cho khỏi động người khác, nhưng ho kiểu đó làm sao nén hoài được. Cơn sau kéo lên mạnh hơn cơn trước, khô rồi gắt, nghe như có cái gì mắc cứng dưới ngực lâu ngày giờ mới chịu trồi lên. Cổ đứng dậy, lần mò ra sát cây cột mép bạt, chỗ tối hơn bên trong một chút, quay lưng vô phía mọi người rồi vịn vô đó mà ho. Tiếng ho dội lên từng tràng, kéo nguyên người cổ gập xuống. Cái vai gầy rung lên dưới lớp áo cũ. Linh nằm gần đó chắc chưa ngủ hẳn, hé mắt ra thấy cái bóng Cô Ba Lệ khòm xuống rồi đứng thẳng lại, rồi khòm xuống nữa, mà không dám hỏi. Nó chỉ cắn môi, hai tay nắm mép chiếu, chắc trong bụng cũng đang sợ mà chưa biết gọi tên cái sợ đó ra sao.

Cơn ho qua một lúc lâu mới dịu xuống. Cô Ba Lệ đứng thở, đầu vẫn cúi, rồi chậm chậm mở cái khăn ra nhìn. Ánh đèn hắt từ mấy gian bên ngoài vô không rõ lắm, nhưng vẫn đủ cho Hồng Phấn nhận ra cái vệt đỏ sẫm trên nền vải. Thấy xong, ngực cô như bị ai bóp một cái. Không phải cái đau làm người ta bật khóc liền, mà là cái nặng đè xuống, nặng tới mức chỉ biết nằm im. Cô Ba Lệ thì không quýnh, không la, cũng không hốt hoảng. Cổ chỉ nhìn cái khăn một chút, rồi gấp lại thật kỹ, kỹ hơn mọi bữa, nhét vô túi áo, xong lấy bàn tay xoa xoa trước ngực như dỗ cho cơn đau kia chịu lùi xuống. Rồi cổ quay vô, bước qua chỗ mọi người nằm, nhẹ tênh như không có gì, nằm xuống, kéo cái áo khoác lên ngang bụng, quay lưng lại.

Đúng lúc đó Hồng Phấn quay đầu nhìn. Cô Ba Lệ cũng mở mắt ra. Hai người chạm nhau đúng một thoáng thôi, ngắn ngủi mà đủ hiểu hết. Hiểu là có chuyện rồi. Hiểu là người kia biết mình đã thấy. And hiểu luôn là ngay lúc này chưa ai muốn gọi thẳng tên nó ra. Ở cái đoàn này, nhiều chuyện không phải không biết, chỉ là chưa tới lúc dám nói.

Hồng Phấn nằm nghe tới gần sáng mới chợp mắt được chút ít. Mở mắt ra, cái gian hàng vẫn còn nguyên cái mùi của đêm qua: mùi bụi ván, mùi dầu chiên từ mấy gian bên cạnh còn vương, mùi phấn son trộn với mồ hôi người. Đoàn nghèo đâu có cái quyền ngủ bù. Ông bầu đi ra ngoài từ sớm, điện thoại kè kè bên tai, hết gọi chỗ này tới chỗ kia. Bảy Loan xách can đi lấy nước, vừa đi vừa lầm bầm. Con Thắm ngồi xổm gỡ mớ dây treo quà bị rối từ tối qua. Linh cầm chổi quét nền, quét một hồi bụi với cát lại bay vô chỗ cũ, nó chửi đổng một tiếng nhỏ rồi quét tiếp. Nhìn qua thì vẫn y như mọi bữa, vẫn người này việc kia, vẫn chật vật, vẫn lu bu, chỉ có Hồng Phấn là nhìn đâu cũng thấy cái khăn.

Cô Ba Lệ dậy trễ hơn một chút. Cổ chống tay ngồi dậy chậm rì, ngồi yên một hồi rồi mới đứng hẳn lên được. Hồng Phấn đang buộc tóc mà mắt vẫn để ý, thấy rõ mặt Cô Ba Lệ nhợt hơn hôm qua. Không phải cái nhợt của người mới ngủ dậy, mà là thứ nhợt từ trong người đi ra, làm da mặt như mỏng thêm một lớp. Linh thấy cổ bước vô thì hỏi liền, giọng thiệt tình của đứa còn non: “Chị Ba, đêm qua chị ho dữ hông? Em nghe chị ho hoài.” Cô Ba Lệ ngồi xuống, cười như không có gì: “Trời đất, già rồi, trở trời chút là ho. Mày lo quét đi, bụi bay tùm lum kìa.” Linh “dạ” một tiếng, quay ra, mà quét được mấy đường lại ngoái vô nhìn.

Cô Ba Lệ lấy bộ áo vàng trong túi ni lông ra, trải lên đùi rồi vuốt dọc theo tà áo như mọi bữa. Cái áo đó cổ giữ kỹ thiệt, chỗ lai may lại mấy lần, chỗ cổ tay sờn chỉ, vậy mà hễ lấy ra là phủi bụi, vuốt phẳng từng chút như giữ một thứ gì hơn cả vải vóc. Hồng Phấn nhìn cái tay cổ đi chậm chậm trên mặt vải, trong bụng cứ bứt rứt hoài. Bảy Loan đem nước vô, để cái ca xuống nghe cộp một tiếng rồi nói: “Ăn sáng lẹ đi. Chút nữa còn tính chuyện tối nay.” Ông bầu cũng vừa vô, mặt nhăn như vừa cự cãi đâu đó trở về: “Sân kia chưa chắc cho dựng lại. Chỗ này thì coi tình hình. Nói chung tối nay cứ chuẩn bị trước đi.” Bảy Loan nghe xong lầm bầm: “Chuẩn bị, chuẩn bị, tiền đâu mà chuẩn bị hoài.” Ông bầu gắt lại liền: “Không chuẩn bị rồi tối lấy gì mở? Bộ nằm đó là có cơm ăn hả?” Bảy Loan cự thêm mấy câu rồi thôi. Hai người đều mệt, cãi cũng không tới đâu, nhưng chính mấy câu càm ràm đó lại làm cái gian bớt ngột hơn chút. Đời là vậy, nhiều khi có tiếng người còn đỡ hơn ai cũng ngồi im như nuốt đá vô bụng.

Hồng Phấn ngồi trước cái gương mẻ một góc mà chưa tô son vội. Mắt cô cứ nhìn hoài vô cái túi áo treo trên cây đinh nơi cột bạt. Cái khăn chắc đang nằm trong đó. Nghĩ tới đó là sống lưng cô lạnh đi. Bảy Loan ngồi xuống cạnh bên, nhón lấy cây kẹp tóc rồi hỏi rất nhỏ: “Đêm qua mày thấy gì?” Hồng Phấn không quay qua, chỉ đáp gọn: “Khăn có máu.” Bảy Loan im bặt. Một lát sau mới chửi thề rất khẽ. Con Thắm đang xếp đồ nghe loáng thoáng cũng ngừng tay. Linh đứng mé ngoài, tai vểnh lên, không nghe trọn câu nhưng nhìn mặt hai người kia là biết không phải chuyện giỡn. Bảy Loan hỏi tiếp: “Nói với bả chưa?” Hồng Phấn lắc đầu. “Ông bầu biết hông?” “Chưa.” Bảy Loan chống tay lên đùi, thở ra bằng mũi, mắt nhìn về phía Cô Ba Lệ đang ngồi chải tóc. Một lát sau mới nói: “Vậy chắc bả tính giấu tới luôn.” Hồng Phấn đáp nhỏ: “Giấu kiểu gì được.” Bảy Loan cười nhạt: “Ở đây thiếu gì chuyện giấu được ngày nào hay ngày nấy.” Câu đó nói xong là cả hai cùng im.

Tới bữa cơm trưa, cái chuyện cái khăn vẫn nằm chình ình trong đầu Hồng Phấn, nuốt cơm kiểu gì cũng không qua được. Cô ăn được mấy muỗng rồi để đũa xuống, nhìn qua Cô Ba Lệ. Cổ đang ăn chậm, nhai cũng chậm. Mới mấy bữa mà người đã tóp đi thấy rõ. Hồng Phấn gọi: “Chị Ba.” Cô Ba Lệ ngửng lên. “Gì?” Hồng Phấn nhìn thẳng: “Đêm qua chị ho ra máu.”

Nguyên mâm cơm như đứng lại. Con Thắm ngước lên. Linh tròn mắt. Bảy Loan thôi nhai luôn. Ông bầu đang gắp cá cũng dừng tay giữa chừng. Cô Ba Lệ nhìn Hồng Phấn một chút rồi cười nhạt: “Mày thức hồi nào vậy?” “Em thấy.” “Thấy rồi sao?” “Thì đi khám.” Cô Ba Lệ cúi xuống gỡ miếng xương cá trong miệng, bỏ vô mép chén rồi mới nói: “Khám rồi tiền đâu?” Câu đó quăng ra gọn lỏn mà làm nguyên mâm cơm cứng lại. Ông bầu chen vô: “Để tính.” Cô Ba Lệ quay qua liền: “Anh tính kiểu gì? Tiền điện chưa trả, dầu chưa đổ, quà chưa mua thêm, giờ kéo thêm tiền nhà thương nữa, tính sao?” Ông bầu im. Mặt ổng sượng đi thấy rõ. Bảy Loan bực quá gắt lên: “Thì cũng đâu để chị ho ra máu hoài được.” Cô Ba Lệ kéo cái chén lại gần hơn, giọng vẫn đều đều: “Ho chút thôi.” Hồng Phấn nghe tới đó thì nóng lên: “Chút cái gì mà chút, em thấy rõ ràng.” Cô Ba Lệ nhìn cô, cái nhìn mệt mà cứng: “Rồi mày muốn sao? Muốn tao nằm luôn hả?” Hồng Phấn đáp ngay: “Ít ra tối nay đừng ra.” Cô Ba Lệ trả liền: “Không ra rồi ai vá vô?”

Câu đó rớt xuống giữa mâm cơm nghe cái rụp. Không ai nói thêm được gì nữa. Linh ngồi im, tay cầm muỗng mà không dám xúc tiếp. Chắc bữa đó nó mới hiểu thiệt cái bệnh trong đoàn này không chỉ là đau hay không đau, mà là chuyện ai đứng, ai nghỉ, ai lấp vô chỗ trống của ai. Ông bầu dụi tay vô đầu gối, nói như nói với chính mình: “Thôi thì ráng tối nay thêm bữa nữa đi rồi tính.” Câu đó nghe quen quá. Ở chỗ này, hễ bí là “ráng”. Ráng thêm bữa. Ráng thêm chút. Ráng riết thành ra cái gì cũng cầm chừng. Hồng Phấn nghe xong quay mặt đi chỗ khác, không muốn nhìn ai nữa.

Cô Ba Lệ không cãi. Cổ đứng dậy, đem chén ra xối nước qua loa rồi úp xuống. Lúc quay vô, cổ ghé lấy cái khăn trong túi áo, gấp lại thêm một lần nữa rồi nhét sâu vô trong. Cái động tác đó làm Hồng Phấn bực tới nghẹn họng. Cô lên tiếng: “Đưa em cái khăn.” Cô Ba Lệ hỏi lại: “Để làm gì?” “Đưa em.” Cổ đứng yên một chút, rồi móc khăn ra. Không đưa hẳn, chỉ mở ra coi rất nhanh rồi gấp lại. Nhưng chừng đó cũng đủ cho Hồng Phấn thấy cái vệt đỏ sẫm đã khô trên nền vải. Tim cô đánh thót lên. Bảy Loan nhìn theo, mặt tái hẳn: “Trời ơi…” Cô Ba Lệ nhét khăn lại vô túi, giọng tỉnh bơ: “Thấy chưa. Có nhiêu đó.” Bảy Loan phát cáu: “Có nhiêu đó gì, máu đó.” Cô Ba Lệ nhếch miệng cười: “Thì máu. Chớ bộ nước mắm.” Cái kiểu cười tỉnh queo đó mới làm người khác tức mà thương.

Ông bầu đứng lên, đi qua đi lại mấy bước rồi dừng lại: “Chiều nay coi tình hình. Nếu chị không nổi thì nghỉ.” Cô Ba Lệ hỏi ngược liền: “Rồi nếu tôi không nổi thiệt, mấy người lấy ai vá vô?” Câu đó làm cả gian hàng im bặt. Ngoài kia có tiếng trẻ con chạy ngang cười ré lên rồi mất hút, bên gian ném bóng lại có tiếng chai lọ lốp cốp. Đời bên ngoài vẫn vậy, không đợi ai hết. Chỉ có trong này, ai cũng biết cái gì đó đã lộ ra rồi, mà vẫn phải ngồi tính coi giấu được tới đâu.

Xế chiều, ai nấy lục tục chuẩn bị. Bảy Loan treo quà. Con Thắm thử dây. Linh ôm xấp vé đứng một bên, mặt cứ ngơ ra. Hồng Phấn ngồi trước gương, tô son mà tay không còn chắc như mọi bữa. Còn Cô Ba Lệ vẫn ngồi đó, lấy bộ áo vàng ra, vuốt lại từng nếp một. Nhìn từ xa, cổ vẫn y như cũ, vẫn tươm tất, vẫn bình thản, vẫn ra cái dáng của người từng đứng dưới đèn. Chỉ có người trong đoàn mới hiểu cái giá của cái vẻ bình thường đó bây giờ đắt quá rồi.