Chiều bữa đó bãi chợ đông hơn mấy hôm trước thấy rõ. Mới chạng vạng mà người đã kéo vô, hết đứng ở gian ném lon lại tạt qua chỗ phi tiêu, rồi nghe bên lô tô mở nhạc là xúm lại thêm một đám nữa. Ngoài mé đường, mấy xe cá viên chiên, bắp nướng, nước ngọt cũng có khách đứng chen, nói cười rộn ràng. Không khí kiểu đó người trong đoàn nhìn một cái là biết đêm nay chắc mẩm trúng to. Ông bầu đi tới đi lui trước sân khấu, lâu lâu ngó ra đầu chợ, ngó qua mấy gian bên cạnh, cái mặt bớt nhăn hơn mọi bữa. Bảy Loan thì ôm xấp vé trong tay, chưa cần ai nói cũng biết tối nay phải chạy chân liên tục.

Linh ngồi sau tấm bạt, vừa cài lại cái kẹp tóc vừa ngó ra ngoài. Nó theo đoàn chưa lâu, nhưng cũng đủ để phân biệt được đêm nào xôm thiệt, đêm nào chỉ đông lúc đầu rồi tan. Bữa nay khác. Người ta không phải đứng ngó chơi vài phút rồi đi, mà cứ lớp này nối lớp kia tấp vô. Chỗ ném lon leng keng hoài, bên phi tiêu thì tiếng thú bông rớt xuống với tiếng con nít ré lên nghe không dứt. Ngay chỗ chơi bọ gần đó cũng bu đông nghẹt, người ta chồm đầu vô bàn, tay cầm tấm vé, miệng la số om sòm. Cả bãi chợ tối nay chỗ nào cũng  đông có tụ, thành ra sân khấu lô tô của đoàn mình cũng được hưởng lây cái nhịp đó.

Hồng Phấn ngồi trước gương, tay đưa cây chì kẻ lại mắt chậm mà chắc. Chị không hấp tấp, nhưng nhìn là biết trong bụng cũng đang canh nhịp. Đêm đông khách không sướng kiểu thong thả được. Đông thì mừng thiệt, nhưng một mình mà giữ sân không khéo là hụt hơi liền. Chị vừa tô son xong thì Cô Ba Lệ từ trong xe bước ra, tay cầm cây quạt giấy đã cũ, nhìn vô gương rồi nói gọn lỏn: “Bữa nay để chị vô phụ mấy lớp đầu. Đông vầy đứng một mình mệt lắm.” Hồng Phấn ngước lên nhìn cổ, cười nhẹ: “Ừ, chị ra với em. Bữa nay chắc nói muốn khô họng.”

Ngoài trước, Bảy Loan đã bắt đầu lách vô đám người mà bán vé. Cổ bán kiểu rất gọn, rất quen tay, không chèo kéo ồn ào mà người ta vẫn móc tiền. Gặp ai đang đứng nhìn lên sân khấu là cổ chìa vé ra liền. “Mua tờ đi anh. Tối nay đông vậy quà lớn nha anh.” Rồi quay qua một bà đang dắt con nhỏ đứng ngoài rìa: “Mua cho nó một tờ đi chị, lát trúng con gấu nó ôm về ngủ cho đã.” Bà kia cười, rút tiền mua thiệt. Con Thắm ngồi sát cái bàn nhỏ, vừa xé vé vừa thối tiền. Tiền lẻ để một bên, tiền chẵn để một bên, tay nó  thoăn thoắt mà vẫn có lúc quýnh lên vì người mua dồn một lượt. Linh thấy vậy lật đật chạy ra ngồi phụ. Nó mới làm chưa quen, tay còn lóng ngóng, lúc thì đưa vé quên thối tiền, lúc thì cầm tiền xong quên đánh dấu cọc vé đã bán. Có lúc nó quýnh đáng nhẽ đưa vé lại cầm tiền đưa cho khách. Bảy Loan liếc một cái rồi nói: “Từ từ thôi. Đông quá mày run hở. Cái nào ra cái đó, hổng thôi lát rối bòng bong.”

Đèn bật lên, nhạc nổi lên một cái là đám người trước sân khấu lại áp sát vô. Hồng Phấn bước ra trước, áo dài tím sen bắt đèn lấp lánh, vừa ra tới mép ván đã có tiếng huýt sáo với tiếng cười ở dưới vọng lên. Có thằng nhỏ đứng ngoài còn la lớn: “Hồng Phấn ra kìa bây.” Chị cầm micro, liếc xuống dưới, cười một cái rất ngọt rồi nói: “Bà con đứng đông dữ thần. Tối nay ai chưa mua vé thì mua lẹ giùm em nghen, chớ lát trúng rồi ngồi đập đùi đừng nói tui hổng nhắc.” Đám dưới cười rần. Bảy Loan tranh thủ lách một vòng nữa, xấp vé trên tay vơi đi thấy rõ.

Cô Ba Lệ bước ra sau đó, đứng chếch qua một bên sân khấu, vừa đủ để đỡ nhịp cho Hồng Phấn. Cổ không còn giọng sáng như hồi trẻ, nhưng cái lối vô câu vẫn còn ngọt và có duyên riêng. Hai người đứng trên sân, kẻ tung người hứng, nên không khí lên rất nhanh. Hồng Phấn bắt đầu kêu số, không kêu theo kiểu đọc trơ con số, mà vô bằng câu hò quen miệng của dân trong nghề, kéo cho người ta vừa nghe vừa chờ.

“Con mấy gì đây, con mấy gì đây, cờ ra con mấy…

Tóc mai sợi ngắn, sợi dài,

Lấy nhau chẳng đặng, thương hoài ngàn năm…

Con số năm, con số năm nghen bà con.”

Mấy người dưới sân khấu cúi xuống tấm vé, lấy cây viết hay cây tăm đánh dấu vô ô số trùng với số vừa kêu. Có người dò rất lẹ, có người nheo mắt nhìn kỹ rồi mới chấm. Mấy bà lớn tuổi thì cứ quen miệng đọc lại theo người trên sân khấu, thành ra không khí dưới đó cũng rần rần theo từng con số. Hồng Phấn vừa thấy người ta cúi xuống dò là biết mình vô trúng nhịp, liền bẻ thêm vài câu cho đám dưới cười rồi mới chuyển con kế.

“Bà con dò cho kỹ nghen. Trúng bốn con theo hàng ngang thì nhớ hô hò, hô đợi cho lớn giùm em. Còn ai đủ năm con là nhớ hét kinh cho đàng hoàng, chớ trúng rồi ngồi cười mỉm là tụi tui làm lơ à.”

Dưới sân có ông đàn ông cười lớn: “Tui mà trúng tui hét muốn banh chợ luôn.”

Cô Ba Lệ chụp liền: “Vậy nhớ hét sớm nghen chú, chớ đừng để người ta kinh trước rồi ngồi tiếc à.”

Cả đám cười ồ lên. Cái kiểu chọc qua chọc lại đó mới đúng cái vui của lô tô. Không phải chỉ người trên sân khấu nói, mà người dưới cũng chen vô, hùa vô, thành ra cái không khí vừa là chơi vừa là coi hát.

Con Thắm với Linh ngồi ở bàn vé mà mắt vẫn tranh thủ ngó lên. Mấy tờ vé bán ra tới đâu là đánh dấu cọc tới đó. Có người mua một tờ, có người mua ba bốn tờ cầm chồng trong tay. Có bà còn lấy kẹp tóc ghim mấy tấm vé cho khỏi bay rồi cắm cúi dò số coi bộ rất nghiêm túc. Linh nhìn mà thấy khoái. Trước đây nó cứ tưởng lô tô chỉ là nghe rao rồi chờ trúng quà, giờ mới thấy cái vui nằm ở chỗ người ta hồi hộp theo từng con số, từng hàng ngang. Chỉ cần trúng được bốn con là đã có người ngẩng đầu chực sẵn để hô rồi.

Hồng Phấn kêu tiếp mấy con nữa, câu nào cũng có hơi có nhịp, không vội mà cũng không để nguội. Khi thấy đám dưới đã vô nhịp hẳn rồi, chị chuyển qua lối rao dồn hơn một chút. “Dò kỹ nghen bà con. Bốn con rồi là hô đợi liền giùm em, đừng ngồi im lát mất phần. Tối nay đông dữ lắm, ai hên là hên lớn à.” Rồi chị nghiêng đầu nhìn xuống một bà đang cắm cúi chấm vé: “Chị kia coi chừng sắp đợi rồi đó. Mặt chị sáng rỡ kìa.” Bà kia ngẩng lên cười ngặt nghẽo, mấy người đứng gần cũng cười theo.

Cô Ba Lệ đứng bên cạnh, thấy Hồng Phấn bắt đầu vô đà thì đỡ thêm mấy câu lơi cho chị lấy hơi. “Ai có số thì đánh dấu lẹ tay nghen. Số chạy qua rồi là tụi tui hổng quay đầu lại kiếm giùm đâu.” Nói rồi cổ cười, cái cười không quá lớn nhưng có duyên, đủ làm đám dưới chú ý. Hồng Phấn nhân nhịp đó uống vội miếng nước, rồi vô lại liền bằng một câu hò khác. Cái hay của đêm đó là sân khấu không bị dồn vô một người. Có người đỡ, có người phụ, nhịp thành ra liền hơn, sống hơn, đúng cái kiểu người trong đoàn nương lưng nhau mà giữ sân.

Ngoài sân khấu, Bảy Loan vẫn chạy chân không nghỉ. Cổ len từ đầu này qua đầu kia, vừa bán vé vừa thu tiền, lâu lâu còn quay lên hô phụ một câu: “Ai chưa có vé tranh thủ đi bà con. Tối nay quà to lắm à nghen.” Ông bầu đứng mép dưới, tay chắp sau lưng mà mắt không rời cái bàn vé với đám đông trước sân khấu. Ổng không nói nhiều, nhưng cứ thấy Linh quýnh quá là gằn một tiếng: “Coi chừng mất tiền.” Nghe vậy Linh lại gom tay cho gọn, cắn môi đếm cho kỹ hơn.

Tới chừng kêu thêm vài con nữa, dưới sân khấu có một ông bỗng la lớn: “Hò!” Cả đám quay xuống nhìn, rồi cười rần. Ông đó cầm tấm vé giơ lên, mặt hí hửng thấy rõ. Hồng Phấn cúi xuống nhìn, giọng bật lên liền: “Rồi, có người đợi rồi nghen bà con. Giữ tay giữ mắt cho chắc, biết đâu con sau là kinh luôn đó.” Cái tiếng “hò” đầu tiên làm không khí bốc lên thêm một nấc. Mấy người cầm vé khác cũng cúi xuống chấm lẹ hơn, sợ mình chậm một nhịp là mất hàng ngang.

Tới con kế tiếp, Hồng Phấn lại ngân giọng vô số, đám dưới im hơn một chút để nghe cho kỹ. Vừa kêu dứt, một bà đứng gần bàn vé chợt hét lên: “Kinh!” Tiếng hét lớn tới mức mấy gian ném lon với phi tiêu bên cạnh cũng có người ngoái qua nhìn. Bà đó giơ tấm vé lên cao, tay kia còn cầm cây viết đánh dấu, mặt đỏ gay vì mừng. Cả đám quanh đó nhốn nháo, người cười, người tiếc, người xúm lại coi cho chắc đủ năm con hàng ngang chưa. Hồng Phấn cười tươi rói, nghiêng người xuống: “Rồi, có người kinh rồi nghen. Bà con thấy chưa, tối nay lộc dữ lắm. Ai chưa trúng thì mua tiếp vòng sau giùm em, biết đâu đỏ thêm một chập nữa.”

Cô Ba Lệ tiếp lời ngay: “Đó, trúng là phải hô vậy mới đã. Chớ ngồi cười cười tụi tui nghe hổng có tới đâu à.”

Bảy Loan chớp thời cơ, ôm vé chen vô thêm một vòng nữa. Mấy người mới nãy còn đứng coi không, giờ thấy có người trúng thiệt cũng rút tiền mua thêm. Con Thắm ngồi xé vé muốn mỏi tay, Linh bên cạnh đếm tiền tới nóng ran mấy đầu ngón. Nó nhìn đống tiền lẻ và vé nhàu chất trước mặt mà thấy cái đêm đông khách đúng là không chỗ nào được ngồi không. Người trên sân khấu phải nói cho bén, người dưới này phải chạy cho kịp, thiếu chỗ nào là hở chỗ đó liền.

Đêm đó kéo dài hơn mọi bữa. Hết một lượt kinh lại vô lượt khác. Mỗi lần có người hô hò hay hô kinh là đám đông lại dậy lên, mấy gian bên cạnh cũng bị kéo người nhìn qua. Chỗ ném lon vẫn leng keng, chỗ phi tiêu vẫn đông nghẹt, nhưng bên lô tô này tiếng cười với tiếng hô trúng làm người ta ở lại lâu hơn. Hồng Phấn càng về khuya càng mỏi chân, nhưng chị vẫn cười, vẫn giữ câu cho tròn. Có lúc quay lưng vô trong một nhịp ngắn, vai chị xụi xuống rất nhẹ, rồi lại đứng thẳng ra liền như không có gì. Cô Ba Lệ nhìn thấy, bước lên đỡ bằng vài câu rao lơi cho chị lấy hơi. Cái đỡ đó kín đáo lắm, người ngoài nhìn vô chỉ tưởng hai người đang tung hứng cho vui, chớ đâu biết là đang chắp nhịp cho nhau khỏi hụt.

Linh ngồi ở bàn vé, lâu lâu ngước lên nhìn mà tự nhiên thấy thương. Nó hiểu đêm đông khách không phải chỉ là đêm nhiều tiền hơn. Càng đông càng phải dốc sức mà giữ, mà nói, mà cười, mà chống cho cái vui của mọi người đừng xẹp xuống. Người ta dưới sân khấu chỉ thấy một sân lô tô xôm tụ, thấy tiếng hô hò với tiếng cười ran, chớ đâu thấy sau tấm bạt này ai cũng đang chạy muốn đứt hơi.

Gần nửa đêm, mấy gian hàng ngoài chợ mới bắt đầu thưa bớt. Chỗ ném lon không còn leng keng liên hồi nữa. Bên phi tiêu người ta dọn bớt thú bông xuống. Chỗ đồ ăn vẫn còn khách, nhưng cũng không chen như lúc đầu tối. Trước sân khấu lô tô đám người vẫn còn, nhưng đã loãng hơn. Hồng Phấn kêu nốt mấy lượt cuối rồi nhạc hạ xuống, đèn tắt bớt. Cái khoảng sáng trước sân khấu rút lại dần, trả bãi chợ về cái vẻ mệt sau một đêm xả hết hơi.

Hồng Phấn bước vô sau cánh gà, vừa khuất đèn là ngồi phịch xuống ghế, tháo đôi giày ra rồi thở ra một hơi dài. Mồ hôi làm hai bên tóc mai bết xuống, lớp phấn ở cổ cũng nhòe đi một chút. Linh lật đật đưa khăn. Chị nhận lấy, vừa lau mặt vừa cười mỏng: “Bữa nay nói muốn trẹo quai hàm.” Cô Ba Lệ ngồi xuống bên cạnh, phe phẩy cây quạt: “Đông vậy mà hổng trẹo mới lạ.” Bảy Loan từ ngoài ôm xấp vé dư với cọc tiền lẻ đi vô, giọng khàn đặc: “Tay tui bữa nay cũng muốn rụng luôn rồi.” Con Thắm ngồi bệt xuống mép bạt, vừa xoa cổ tay vừa nói: “Mà vui nghen. Lâu rồi mới thấy người ta hô kinh dữ vậy.”

Ông bầu trải tấm bạt cũ ra, đổ mớ tiền trong hộp xuống. Tiền lẻ, tiền chẵn, mấy tờ bạc nhàu nhĩ dính mồ hôi người ta chen mua lúc nãy, tất cả lẫn lộn một cục. Linh với con Thắm ngồi lựa ra từng chồng. Bảy Loan đếm lại vé. Ông bầu cặm cụi ghi vô cuốn sổ nhỏ. Cảnh đó mới là cái phần thật của một đêm đông khách. Không phải chỉ có ánh đèn với tiếng cười, mà còn là ngồi cúi đầu đếm từng tờ tiền lẻ, coi thử sau khi trừ hết dầu, ăn uống, đủ thứ lặt vặt thì còn giữ được bao nhiêu trong tay.

Hồng Phấn lau hết son trên môi, nhìn vô gương thấy khuôn mặt thật hiện ra dần dưới lớp phấn trôi đi. Cái mặt đó mệt hơn, xẹp hơn lúc đứng dưới đèn, nhưng lại đúng là mình hơn. Chị nhìn qua Cô Ba Lệ, cười nhẹ: “Bữa nay có chị phụ đỡ biết bao nhiêu.” Cô Ba Lệ xếp cây quạt lại, nói tỉnh queo: “Đỡ được chừng nào hay chừng nấy. Chớ một mình cô tối nay chắc hụt hơi giữa chừng.” Nghe vậy Bảy Loan cười chen vô: “Có hai người đứng sân mới đã. Người ngoài coi cũng khoái hơn.”

Ngoài kia, bãi chợ tắt dần. Tiếng người xa bớt. Mấy gian ném lon với phi tiêu chỉ còn đèn lưa thưa. Mùi dầu chiên với khói than còn vương trong gió. Còn trong này, cả đoàn lại ngồi quây với nhau quanh mâm cơm khuya như mọi bữa. Cơm nguội hâm lại, canh nhạt, cá kho mặn, món nào cũng quen cả rồi. Nhưng không khí đêm đó sáng hơn chút. Có mệt, có ê ẩm, có rã rời thiệt, mà ai cũng đỡ nặng bụng hơn mấy bữa trước.

Linh ngồi giữa, vừa ăn vừa nghe Bảy Loan kể chuyện cái ông hô hò to quá làm mấy người bên gian phi tiêu cũng quay qua nhìn, rồi nghe con Thắm cười ngặt nghẽo vì bà trúng kinh lúc nãy mừng quá suýt làm rớt cây viết. Nó nhìn từng người một, nhìn mâm cơm, nhìn xấp tiền vừa đếm xong, tự nhiên thấy thương cái đoàn này lạ. Tối nay sân khấu sáng không phải vì một mình ai hết. Hồng Phấn đứng ngoài kia rao cho ngọt, Cô Ba Lệ phụ nhịp cho chắc, Bảy Loan lách bán vé, Con Thắm với nó ngồi thu tiền xé vé muốn gãy tay, ông bầu thì đứng canh từng chỗ cho khỏi sơ sẩy. Đèn sáng là nhờ nguyên một đám người chụm vô nhau mà giữ.

Ăn gần xong, Hồng Phấn nhìn ra khoảng tối ngoài bãi chợ, nói nhỏ như nói với chính mình: “Có một đêm vầy cũng đỡ.” Không ai đáp liền, nhưng ai cũng hiểu. Ở cái đời nay đây mai đó này, nhiều khi chỉ cần một đêm nguyên bãi hội chợ cùng rần lên, có người hô hò, có người hét kinh, có tiền đếm tới khuya, là cũng đủ cho người ta bấu vô đó mà đi tiếp thêm mấy bữa nữa.